Opublikowane w kwietniu 2025 roku wyniki badań naukowców z Mass General Brigham sugerują, że strach i układ odpornościowy są ze sobą powiązane w dotychczas nieznany sposób. Badacze stwierdzili, że układ odpornościowy może wpływać na zachowania związane ze stresem i strachem poprzez zmianę sposobu komunikacji komórek mózgowych. Wykazali również, że leczenie psychedelikami może celować w te interakcje neuroimmunologiczne i zmniejszać wywołany stresem strach – zarówno w modelach przedklinicznych, jak i w próbkach tkanek ludzkich. Wyniki opublikowano w czasopiśmie Nature.
„Nasze badanie podkreśla, że psychedeliki mogą robić znacznie więcej niż tylko zmieniać percepcję – mogą pomagać obniżać stan zapalny i resetować interakcje między mózgiem a układem odpornościowym” – powiedział główny autor badania, Michael Wheeler z Gene Lay Institute of Immunology and Inflammation oraz Ann Romney Center for Neurologic Diseases w Brigham and Women’s Hospital (BWH), członku systemu Mass General Brigham. „To może całkowicie zmienić nasze podejście do leczenia zaburzeń zapalnych oraz schorzeń takich jak lęk i depresja.”
Wcześniejsze badania wykazały, że sygnalizacja immunologiczna może przyczyniać się do rozwoju chorób neuropsychiatrycznych, takich jak zaburzenie depresyjne nawracające (MDD). Jednak mechanizmy, przez które konkretne procesy immunologiczne wpływają na zachowania w warunkach przewlekłego stresu lub depresji, pozostawały niejasne.
W modelu mysim przewlekłego stresu badacze ustalili, że zwiększona komunikacja między komórkami w ciele migdałowatym (ośrodku strachu w mózgu) nasila zachowania lękowe, podwyższa sygnalizację zapalną i aktywuje neurony odpowiedzialne strach.
Ponadto, zapalne komórki odpornościowe zwane monocytami, migrowały z innych części ciała do opon mózgowych podczas przewlekłego stresu. Zespół badawczy pokazał, że sztuczna manipulacja tymi komórkami wpływa na zachowania związane ze strachem. Leczenie zestresowanych myszy psylocybiną i MDMA zapobiegało gromadzeniu się monocytów w mózgu i zmniejszało zachowania lękowe.
Naukowcy znaleźli podobne sygnały reakcji na stres w ludzkich komórkach mózgowych oraz w zestawach danych ekspresji genów od pacjentów z MDD. Sugeruje to, że te same interakcje między układem odpornościowym a mózgiem mogą odgrywać rolę w zaburzeniach neuropsychiatrycznych u ludzi.
Kolejne kroki obejmują zbadanie długoterminowych efektów leczenia psychedelikami u pacjentów z MDD lub chorobami zapalnymi. Michael Wheeler obecnie współpracuje z badaczami z Massachusetts General Hospital Center for the Neuroscience of Psychedelics w ramach badania klinicznego pacjentów z depresją leczonych psychedelikami – będą analizowane ich próbki tkanek.
Co to może oznaczać dla pacjentów autoimmunologicznych?
W chorobach autoimmunologicznych od dawna widać związek między stresem, stanem zapalnym i przebiegiem choroby (np. duże badanie kohortowe w JAMA wykazało związek zaburzeń związanych ze stresem z późniejszym ryzykiem chorób tego typu). Może to być szczególnie interesujące w chorobach, w których układ odpornościowy i OUN są blisko splecione, np. w stwardnieniu rozsianym, toczniu, RZS. Badanie pokazuje potencjalny kierunek: modulowanie nie tylko limfocytów B/T, ale też wrodzonej odporności, monocytów, opon mózgowych i komórek glejowych.
Największy potencjał kliniczny na dziś widziałabym w leczeniu komponentu neuropsychiatrycznego i neurozapalnego, czyli depresji, lęku, przewlekłego napięcia, reakcji strachu, a więc prawdopodobnie części objawów nasilanych przez stres. To obszary, które u pacjentów autoimmunologicznych często wpływają na jakość życia, zmęczenie, ból i tolerancję choroby.
Obecnie (2026) MGH prowadzi badania nad badanie wpływu psilocybiny z psychoterapią na pacjentów z zespołem jelita drażliwego.
badania MDMA psylocybina zdrowie
Last modified: 04.06.2026
